Günlük İzler Yazılar

Lubex Yağ Nerenin Malı? Bir Sorunun Arkasında Kaybolan Umutlar Kayseri’nin sabahına uyanmak her zaman bambaşka bir histi. Dışarıda karın yağmaya başladığını, ağaçlardan düşen kar tanelerinin penceremi vurduğunu fark ettiğimde, yine bir şeylerin eksik olduğunu hissettim. O an içimde bir boşluk vardı. Yıllardır aradığım, hep kaybettiğim o şeyi yine bulamamıştım. Kayseri’nin eski taş binalarına bakarken, aklıma hemen bir soru geldi: Lubex yağ nerenin malı? Bu soru, bir zamanlar çok değerli bulduğum ve hayatımda dönüm noktası yaratan bir olayı hatırlattı. Yavaşça bir kahve yapıp eski defterlerime gömüldüm. Bir zamanlar, her yazdığım kelimeyi satır satır kendimce anlamlı kılmak için, bir şekilde bulmaya çalıştığım…

Kâfi Ne Demek? TDK Sözlük ve Küresel Bakış Bursa’da, bir beyaz yaka çalışanı olarak, hem Türkiye’deki gündemi hem de dünya çapında olup bitenleri takip etmek her gün hayatımın bir parçası. Genelde birçok kelimenin, anlamının ya da deyimin her kültürde farklı bir anlam taşıdığına denk geliyorum. Bu tür kelimeler bazen insanı düşündürüyor. İşte “kâfi” kelimesi de böyle bir kelime. Kendi dilimizde oldukça sık duyduğumuz ve kullandığımız bu kelime, aslında farklı kültürlerde ve dillere göre nasıl farklı anlamlar taşıyor, buna biraz göz atalım. Bu yazıda, kâfi kelimesinin anlamını ve kullanımını hem Türk Dil Kurumu (TDK) sözlüğü üzerinden inceleyecek hem de küresel ve…

Güzellik Yarışmaları ve Siyaset Bilimi: Sedef Avcı Örneği Üzerinden Güç ve Toplumsal Düzen Analizi Toplumsal düzeni ve iktidar ilişkilerini gözlemlediğimizde, bazen en görünürde önemsiz gibi duran fenomenler bile siyasi analize kapı aralayabilir. Sedef Avcı’nın güzellik yarışmalarıyla ilişkisi, basit bir kültürel tüketim hikâyesi gibi görünse de, güç, kurumlar, ideolojiler ve yurttaşlık perspektifinden incelendiğinde ilginç siyasal dinamikleri ortaya koyuyor. İster bir siyaset bilimci olsun, ister güncel olaylara meraklı bir gözlemci, sorulması gereken temel soru şu: Bir güzellik yarışmasında elde edilen başarı veya sıralama, toplumsal meşruiyet ve katılım kavramlarını nasıl şekillendirir? Güzellik Yarışmalarının Siyasi Yansımaları Güzellik yarışmaları, bir ülkenin kültürel ideolojisini ve normlarını…

İhramın Önemi Nedir? Psikolojik Bir Mercekten Bakmak Sabah kahvemi yudumlarken aklıma takılan bir soru var: İnsan neden belirli ritüellere ihtiyaç duyar? Neden bazı davranışları sınırlamak, kendi bedenimizi ve zihnimizi belirli kurallar çerçevesinde yönetmek, bizi hem huzurlu hem de endişeli hissettirebilir? İşte ihram, sadece dini bir zorunluluk değil; psikolojik açıdan da derin etkiler taşıyan bir ritüel olarak karşımıza çıkıyor. İnsan davranışlarının ardındaki bilişsel ve duygusal süreçleri merak eden bir gözle ihramın önemini üç temel psikoloji boyutuyla incelemek mümkün: bilişsel, duygusal ve sosyal. Bilişsel Boyut: Zihinsel Dönüşüm ve Odaklanma İhramın ilk etkilerinden biri, bireyin zihinsel süreçlerinde ortaya çıkar. Bilişsel psikoloji, insanın dikkat,…

Korumanın En Temel Amacı Nedir? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Açısından Bir Değerlendirme Giriş İstanbul’da yaşamak, yalnızca bu koca şehrin karmaşasına ve dinamiğine ayak uydurmak değil; aynı zamanda toplumsal ilişkilerdeki derin eşitsizlikleri görmek, bazen bunlara tanık olmak anlamına da geliyor. Bir sivil toplum kuruluşunda çalışan 29 yaşındaki bir genç olarak, koruma kavramını her gün bir şekilde gözlemliyorum. Toplumun farklı kesimlerinin güvende hissetme hakkı, hakları savunulması gereken bireylerin korunması, bu kavramı şekillendiriyor. Ancak bu, herkes için aynı şekilde işlemez. Bir kişi korunduğunda, başkalarının güvenliği ne oluyor? İşte bu soruya toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet perspektifinden bakmak gerekiyor. Korumanın Temel…

Kanaatimce Ne Demek? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Açısından Bir Bakış İstanbul’un yoğun sokaklarında yürürken, yanımdan geçip giden insanların yüzlerine bakarak ne düşünceler geçiyordur diye bazen merak ederim. Kimisi hızlıca yürür, kimisi adımlarını yavaşlatır; kimisi telefonda bir şeyler okur, kimisi kafasında planlar yapar. Bir bakış, bir cümle ve özellikle de “kanaatimce” gibi kelimeler, her bir bireyin içinde taşıdığı dünyayı, algısını ve değer yargılarını gösterir. Bu yazıda, “kanaatimce ne demek?” sorusunu sadece dilbilimsel bir inceleme olarak değil, toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet perspektifinden de ele alacağım. Sokakta, toplu taşımada ya da işyerinde duyduğum “kanaatimce” ifadelerinin her birinin farklı kesimlerden…

Ramazanda Gece Yemeği Üzerine Pedagojik Bir Bakış Eğitim, yalnızca bilgi aktarmak değil, aynı zamanda bireylerin dünyayı keşfetme, anlamlandırma ve dönüştürme sürecidir. Öğrenme, yaşamın her alanında olduğu gibi, kültürel ve toplumsal ritüellerde de kendini gösterebilir. Ramazanda gece yemeği, yani sahur ve iftar sonrası tüketilen öğünler, sadece bedensel doyumu değil, aynı zamanda sosyal ve duygusal öğrenmeyi de destekleyen bir bağlam sunar. Bu yazıda, Ramazanda gece yemeğini pedagojik bir mercekten ele alacak, öğrenme stilleri, eleştirel düşünme ve eğitim teknolojileri perspektifinden analiz edeceğiz. Öğrenmenin Dönüştürücü Gücü ve Günlük Ritüeller Öğrenme teorileri, bilginin birey üzerinde dönüştürücü bir etkisi olduğunu vurgular. Piaget’nin bilişsel gelişim kuramı, Vygotsky’nin…

İnatçı İnsan ve Siyasetin Dinamikleri Güç ilişkilerini ve toplumsal düzeni incelerken, “inatçı insan” kavramı yalnızca bireysel bir kişilik özelliği olarak değil, aynı zamanda siyasal süreçlerde belirleyici bir aktör olarak karşımıza çıkar. İnsanların inatçı tutumları, siyasi kurumların işleyişini, ideolojilerin kabulünü ve demokratik katılım süreçlerini doğrudan etkiler. Analitik bir bakış ile bakıldığında, bireylerin dirençleri ve kararlılıkları, toplumsal düzenin ve iktidar ilişkilerinin dinamiklerini yeniden şekillendirebilir. Siyaset bilimi perspektifinde inatçılık, hem potansiyel bir istikrar unsuru hem de sistem üzerinde dönüştürücü bir güç olarak yorumlanabilir. İktidar ve İnatçılık İktidarın tanımı klasik siyaset teorilerinde Max Weber’in yaklaşımıyla meşruiyet üzerinden yapılır. Weber, iktidarın sadece zor kullanma kapasitesi…

Amharca Hangi Ülkenin Dilidir? İzmirli Gençlerin Biraz Ciddi, Biraz Eğlenceli Yolculuğu Yağmurlu bir gün, İzmir’de Alsancak’ta bir kafede arkadaşlarla buluşmuşuz. Bunu bir yazıya dökmek istesem, kahvemin soğumasını beklerken Amharca’dan bahsetmek zorundayım. Hadi bakalım! Ne alaka demeyin, hemen anlatıyorum. Amharca hangi ülkenin dilidir? Herkesin aklındaki soru bu! Bir yanda kahve, bir yanda dünya dillerine dair derin düşünceler… Nasıl oldu da buraya geldik, ben bile anlamadım. Kafede Başlayan Düşünceler: Amharca Hangi Ülkenin Dili? Günün birinde arkadaşım Okan, karizmatik bir şekilde: “Amharca hangi ülkenin dilidir?” diye soruverdi. Okan’ın bu tür soruları, tam da kafamı karıştırmaya başladığım anlarda gelirdi. Kafada gürültülü bir kalabalık yaratmayı…

Ayar olmak ne demek TDK ve Edebiyatın Büyülü Dünyasında Karşılığı Bir metni okurken, kelimelerin yalnızca anlam taşımadığını fark etmişsinizdir. Onlar aynı zamanda bir ritim, bir duygu, bazen de bir sembol olarak işlev görür. “Ayar olmak” deyimini TDK sözlüğüne danıştığımızda günlük kullanımda genellikle “uyum sağlamak, dengeye gelmek” anlamına geldiğini görürüz. Peki bu ifade, edebiyatın çok katmanlı dünyasında nasıl bir yer bulur? Hikâyeler, karakterler ve anlatılar aracılığıyla “ayar olmak” kavramını nasıl hissedebiliriz? Edebiyatın büyüsü, kelimelerin salt iletişim aracı olmaktan çıkarak insan ruhuna dokunmasıyla başlar. Anlatı teknikleri aracılığıyla yazar, okuru bir karakterin iç dünyasına, bir olayın psikolojik derinliğine taşır. “Ayar olmak” kavramı da…